Bước sang những tuần đầu tiên của năm 2026, kinh tế Việt Nam và thế giới tiếp tục vận động trong trạng thái đan xen giữa phục hồi, điều chỉnh và tái cấu trúc. Trong nước, các tín hiệu chính sách mới đang hướng mạnh vào khu vực kinh tế tư nhân, nâng cao vai trò doanh nghiệp trong các dự án trọng điểm, đồng thời chuẩn bị năng lực thích ứng với các tiêu chuẩn phát triển bền vững ngày càng khắt khe từ thị trường quốc tế. Song song đó, các ngành trụ cột như dệt may, tài chính – ngân hàng và kinh tế truyền thống địa phương vẫn đang nỗ lực duy trì nhịp tăng trưởng trong bối cảnh chi phí đầu vào, yêu cầu tuân thủ và sức ép cạnh tranh gia tăng.
Ở bình diện toàn cầu, năm 2026 được dự báo là giai đoạn các nền kinh tế lớn bước vào chu kỳ tái định hình chiến lược tăng trưởng: từ chính sách công nghiệp và thương mại của EU, chiến lược kinh tế mới của Hàn Quốc, cho tới các liên kết chuỗi cung ứng khoáng sản và những “con dao hai lưỡi” trong chính sách của Trung Quốc. Những diễn biến này không chỉ định hình dòng chảy thương mại, đầu tư toàn cầu, mà còn tác động trực tiếp tới doanh nghiệp Việt Nam trong tiến trình hội nhập sâu rộng.
Cùng VietBiz Global nhìn nhận, các điểm tin kinh tế trong và ngoài nước tuần qua cho thấy một bức tranh chuyển động rõ nét theo hướng tái định vị động lực tăng trưởng và nâng cao chất lượng hội nhập.
Trong nước, trọng tâm đáng chú ý là việc tạo điều kiện thực chất hơn cho khu vực kinh tế tư nhân tham gia các dự án lớn, song song với yêu cầu đổi mới để thích ứng các chuẩn mực phát triển bền vững ngày càng khắt khe; từ nỗ lực giữ nhịp tăng trưởng của ngành dệt may, tái tạo giá trị cho hệ thống làng nghề truyền thống, đến áp lực tuân thủ các tiêu chuẩn chuỗi cung ứng, và nông nghiệp hữu cơ.
Trên bình diện quốc tế, các chiến lược tăng trưởng mới của Hàn Quốc, xu hướng bảo hộ có chọn lọc và siết tiêu chuẩn của EU, cạnh tranh chuỗi cung ứng khoáng sản chiến lược, cùng những “con dao hai lưỡi” trong chính sách kinh tế của Trung Quốc đang định hình lại môi trường thương mại đầu tư toàn cầu. Những diễn biến này vừa mở ra cơ hội tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị quốc tế, vừa đặt ra yêu cầu cấp thiết để doanh nghiệp Việt Nam chủ động nâng cao năng lực cạnh tranh, quản trị rủi ro và thích ứng chiến lược trong năm 2026.
TIN TỨC TRONG NƯỚC
Thủ tướng: Tạo điều kiện để kinh tế tư nhân tham gia các dự án lớn
Trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh tái cơ cấu mô hình tăng trưởng và huy động hiệu quả nguồn lực xã hội, Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục hoàn thiện thể chế, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh và tạo điều kiện thuận lợi hơn để doanh nghiệp tư nhân tham gia các dự án quan trọng, quy mô lớn của quốc gia.
Đặc biệt trong tuần qua, chính sách thúc đẩy vai trò khu vực kinh tế tư nhân tiếp tục là điểm nhấn đáng chú ý trong điều hành vĩ mô. Chính phủ khẳng định quan điểm tạo điều kiện thực chất để doanh nghiệp tư nhân tham gia các dự án lớn, kể cả những lĩnh vực khó và có tính chiến lược, nhằm huy động tối đa nguồn lực xã hội cho tăng trưởng. Trọng tâm chính sách là đơn giản hóa thủ tục, cải thiện khả năng tiếp cận vốn và phân bổ nguồn lực rõ ràng, thay vì cách tiếp cận hành chính cứng nhắc. Các bộ, ngành được yêu cầu tháo gỡ vướng mắc cụ thể cho doanh nghiệp, triển khai cơ chế hỗ trợ lãi suất 2%, hoàn thiện cổng đầu tư một cửa quốc gia và phát huy vai trò của quỹ hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, giúp rút ngắn thời gian và chi phí tham gia dự án.
Đáng chú ý, doanh nghiệp tư nhân được khuyến khích tham gia sâu hơn vào các lĩnh vực ưu tiên như hạ tầng chiến lược, chuyển đổi số, kinh tế xanh, nhà ở xã hội, y tế và giáo dục. Cách tiếp cận này cho thấy sự dịch chuyển trong tư duy điều hành: coi khu vực tư nhân là đối tác phát triển quan trọng, không chỉ bổ trợ mà cùng Nhà nước chia sẻ trách nhiệm trong các nhiệm vụ lớn của nền kinh tế.
Thủ tướng Phạm Minh Chính phát biểu tại cuộc họp ngày 1/11. (Ảnh: VGP)
Giữ nghề xưa, tạo giá trị mới từ sản phẩm truyền thống
Một điểm sáng đáng chú ý trong tuần là xu hướng tái tạo giá trị từ các sản phẩm thủ công và ngành nghề truyền thống. Điển hình là mô hình giấm mơ trà xanh Cô Tâm ở Ninh Bình, làng gốm Bát Tràng, làng lụa nghìn năm ở Hà Đông, hay Kim Bồng (đồ gỗ truyền thống) tại Hội An… Nhiều địa phương đã và đang hỗ trợ các làng nghề đổi mới thiết kế, cải tiến quy trình sản xuất và kết hợp với thương mại điện tử để mở rộng thị trường. Cả nước hiện có hơn 5.400 làng nghề và làng có nghề, tạo việc làm cho khoảng 11 triệu lao động.
Việc gắn sản phẩm truyền thống với câu chuyện văn hóa, tiêu chuẩn chất lượng và xu hướng tiêu dùng bền vững không chỉ giúp nâng cao giá trị kinh tế mà còn góp phần bảo tồn bản sắc địa phương. Đây được xem là hướng đi phù hợp trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng và giá trị văn hóa.
Anh Vũ Minh Ngọc kiểm tra quá trình lên men của giấm. (Ảnh: TTXVN)
Dệt may Việt Nam giữ nhịp tăng trưởng trong vòng xoáy thách thức
Ngành dệt may tiếp tục là điểm sáng xuất khẩu khi năm 2025 khép lại với kim ngạch ước đạt khoảng 46 tỷ USD, tăng 5,6% so với năm 2024 bất chấp nhiều khó khăn. Các doanh nghiệp phải đối mặt với chi phí đầu vào tăng, yêu cầu cao hơn về truy xuất nguồn gốc và tiêu chuẩn môi trường từ các thị trường lớn như EU và Mỹ.
Để thích ứng, nhiều doanh nghiệp đã đẩy mạnh đầu tư công nghệ, chuyển sang sản xuất xanh và tối ưu chuỗi cung ứng. Việc giữ được nhịp tăng trưởng trong bối cảnh nhu cầu toàn cầu phục hồi chậm cho thấy khả năng thích ứng linh hoạt của ngành dệt may Việt Nam trong chuỗi cung ứng quốc tế.
Ngành dệt may Việt Nam đang dần thoát khỏi hình ảnh gia công thuần túy (Ảnh minh họa)
Doanh nghiệp Việt Nam chuẩn bị tuân thủ Chỉ thị CSDDD của EU
Chỉ thị Thẩm định chuỗi cung ứng bền vững doanh nghiệp (CSDDD) của Liên minh châu Âu dự kiến áp dụng từ năm 2027 đang đặt ra yêu cầu mới đối với doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam. Theo chỉ thị này, doanh nghiệp phải đảm bảo tuân thủ các tiêu chuẩn về môi trường, nhân quyền và quản trị trong toàn bộ chuỗi cung ứng.
Nhiều chuyên gia cảnh báo rằng nếu không chuẩn bị sớm, doanh nghiệp Việt Nam có thể đối mặt với nguy cơ mất đơn hàng hoặc bị loại khỏi chuỗi cung ứng toàn cầu. Do đó, việc nâng cao năng lực quản trị, minh bạch thông tin và đầu tư vào sản xuất bền vững được xem là điều kiện tiên quyết để duy trì lợi thế cạnh tranh tại thị trường EU.
Doanh nghiệp xuất khẩu cần chuẩn bị sẵn sàng tuân thủ Chỉ thị CSDDD của EU. (Ảnh minh họa)
Nông nghiệp hữu cơ: Cơ hội lớn nhưng thách thức không nhỏ
Nông nghiệp hữu cơ tại Việt Nam đang ở giai đoạn phát triển tích cực, với diện tích canh tác mở rộng, số lượng chủ thể sản xuất tăng và sản phẩm hữu cơ bắt đầu xuất hiện tại nhiều thị trường khó tính. Sản phẩm hữu cơ đa dạng ở cả trồng trọt, chăn nuôi và thủy sản; hiện có khoảng 17.200 chủ thể sản xuất hữu cơ, gần 600 cơ sở chế biến, hơn 60 doanh nghiệp xuất khẩu và khoảng 40 nhà nhập khẩu tham gia chuỗi giá trị hữu cơ. 34 tỉnh, thành trên cả nước triển khai sản xuất hoặc chuyển đổi sang hữu cơ; nhiều vùng sản xuất hữu cơ tập trung hình thành tại Đồng bằng sông Cửu Long, Tây Nguyên, miền Bắc và miền Trung.
Tuy nhiên, phát triển nông nghiệp hữu cơ không chỉ là “cơ hội thị trường” mà còn tiềm ẩn nhiều khó khăn: chi phí cao hơn do không sử dụng phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật tổng hợp, năng suất thường thấp hơn trong giai đoạn chuyển đổi, chi phí chứng nhận hữu cơ quốc tế phức tạp và đắt đỏ, cùng với tình trạng thiếu minh bạch dẫn tới niềm tin người tiêu dùng bị ảnh hưởng. Việc liên kết chuỗi sản xuất – chế biến – phân phối còn yếu khiến sản phẩm hữu cơ khó tiếp cận thị trường đại chúng. Để bứt phá, cần giải pháp đồng bộ: hoàn thiện hành lang pháp lý, hỗ trợ vốn, đơn giản hóa quy trình chứng nhận, đồng thời đẩy mạnh truyền thông nâng cao nhận thức về sản phẩm hữu cơ trong xã hội.
Mô hình rau hữu cơ tại trang trại Hoa Viên (xã Yên Xuân) cho giá trị kinh tế cao. (Ảnh: Hương Giang)
TIN TỨC QUỐC TẾ
Hàn Quốc công bố chiến lược tăng trưởng kinh tế năm 2026
Chính phủ Hàn Quốc đã công bố chiến lược tăng trưởng kinh tế năm 2026 với trọng tâm là đổi mới công nghệ, chuyển đổi số và phát triển các ngành công nghiệp mũi nhọn như bán dẫn, pin và trí tuệ nhân tạo. Mục tiêu của Hàn Quốc là nâng cao năng suất, giảm phụ thuộc vào xuất khẩu truyền thống và tăng khả năng chống chịu trước biến động toàn cầu.
Chiến lược này cũng nhấn mạnh vai trò của chính sách tài khóa linh hoạt và cải cách cơ cấu để đối phó với các thách thức dài hạn như già hóa dân số và cạnh tranh công nghệ.
Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung. (Ảnh: Yonhap/TTXVN)
EU và Mercosur chuẩn bị ký Hiệp định Thương mại Tự do
Liên minh châu Âu và khối Mercosur dự kiến ký Hiệp định Thương mại Tự do vào ngày 17/1 tại Paraguay, mở ra một trong những khu vực thương mại lớn nhất thế giới. Hiệp định này được kỳ vọng sẽ thúc đẩy thương mại song phương, đặc biệt trong các lĩnh vực nông sản, công nghiệp chế biến và năng lượng tái tạo.
Tuy nhiên, FTA cũng làm gia tăng cạnh tranh đối với các quốc gia xuất khẩu nông sản, trong đó có Việt Nam, khi hàng hóa từ Nam Mỹ có thể được hưởng ưu đãi thuế quan tại thị trường EU.
EU và Mercosur chuẩn bị ký Hiệp định Thương mại Tự do (Ảnh minh họa).
Australia – Ấn Độ – châu Phi: Hướng đi mới cho chuỗi cung ứng khoáng sản
Sự hợp tác giữa Australia, Ấn Độ và các quốc gia châu Phi trong lĩnh vực khoáng sản chiến lược đang được thúc đẩy nhằm giảm phụ thuộc vào một số nguồn cung truyền thống. Các khoáng sản như lithium, cobalt và nickel được xem là yếu tố then chốt cho quá trình chuyển đổi năng lượng toàn cầu.
Xu hướng này phản ánh sự cạnh tranh ngày càng gay gắt trong chuỗi cung ứng khoáng sản và có thể tác động gián tiếp tới các nền kinh tế đang phát triển, bao gồm Việt Nam, trong việc tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Châu Phi đang nắm giữ hơn 30% trữ lượng khoáng sản thiết yếu phục vụ công nghệ xanh. (Ảnh: Discovery Alert)
Chính sách thương mại EU năm 2026: Giảm rủi ro, tăng bảo hộ có chọn lọc
Theo dự báo, chính sách thương mại của EU năm 2026 sẽ tập trung vào giảm rủi ro chuỗi cung ứng, đa dạng hóa đối tác và gia tăng các biện pháp bảo hộ sản xuất nội địa. Điều này đồng nghĩa với việc các rào cản kỹ thuật và tiêu chuẩn môi trường có thể tiếp tục gia tăng.
Đối với doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam, đây vừa là thách thức vừa là động lực để nâng cao chất lượng sản phẩm và tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế.
Song song với đa dạng hóa thương mại, EU ngày càng nhấn mạnh chính sách công nghiệp và bảo hộ nội địa. (Ảnh: Europa.eu)
Trung Quốc và “con dao hai lưỡi” của chính sách kinh tế
Trung Quốc đang phải cân bằng giữa lợi thế xuất khẩu mạnh mẽ và áp lực từ định giá tiền tệ, tạo ra hình ảnh như một “con dao hai lưỡi” trong chiến lược kinh tế hiện nay. Đồng nhân dân tệ đã tăng khoảng 4,4% so với USD trong năm 2025, và cuối năm giao dịch quanh mức 6,99 CNY đổi 1 USD sau khi vượt mốc 7 CNY/USD lần đầu kể từ 2023. Tuy nhiên, nếu điều chỉnh theo lạm phát và rổ tiền tệ của đối tác thương mại, nhân dân tệ thực tế đã giảm giá khoảng 15–20% kể từ năm 2021, điều này vô hình trung giúp hàng hóa Trung Quốc tiếp tục rẻ cạnh tranh hơn trên thị trường quốc tế.
Sự mất giá thực của nhân dân tệ đã góp phần tạo ra mức thặng dư thương mại rất lớn được cho là trên 1.000 tỷ USD và giúp hàng hóa xuất khẩu sang châu Âu trở nên hấp dẫn hơn, dù cũng làm gia tăng căng thẳng thương mại. Giới chuyên gia quốc tế cảnh báo nếu Bắc Kinh tiếp tục sử dụng tỷ giá như một công cụ hỗ trợ xuất khẩu mà không điều chỉnh theo cơ chế thị trường, điều này có thể kéo theo phản ứng bảo hộ từ các đối tác lớn và tiềm ẩn rủi ro mất cân đối thương mại trong dài hạn.
Bên ngoài trụ sở Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) tại Bắc Kinh. (Ảnh: Reuters.)
🔎Góc nhìn của Vietbiz Global
Nhìn tổng thể, tuần đầu tiên của năm 2026 cho thấy bức tranh kinh tế đang chuyển động theo hướng thận trọng nhưng chủ động. Tại Việt Nam, các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân, ổn định tài chính và nâng cao giá trị sản xuất là nền tảng quan trọng để duy trì đà tăng trưởng. Trên bình diện quốc tế, sự tái cấu trúc chuỗi cung ứng, các hiệp định thương mại mới và điều chỉnh chính sách kinh tế lớn đang định hình một môi trường cạnh tranh khốc liệt hơn nhưng cũng mở ra cơ hội mới cho những nền kinh tế có khả năng thích ứng nhanh.
Quý hội viên và doanh nghiệp quan tâm đến các cơ hội đầu tư và liên kết kinh doanh quốc tế, vui lòng liên hệ Ban Thường trực Hội Doanh Nghiệp Việt Nam Toàn Cầu để nhận các bản tin phân tích chuyên sâu hàng tháng và các chương trình kết nối đầu tư.
🔗 Khám phá hệ sinh thái và đăng ký trở thành hội viên ngay hôm nay!
🌐 https://vietbizglobal.vn/
🟥https://youtube.com/@vietbizglobal?si=ixx9TmXmF2fC97fu
📞 0987143333
🏢 ROX Tower – 54A Nguyễn Chí Thanh, Đống Đa
#VietBizGlobal #VuontamdoanhnhanViet #GlobalBusiness #KetNoiGiaTriViet #Khoinghiep #Startup #HoiDoanhNghiepVietNamToanCau #DiemTinKinhTe #ChinhSach #DoanhNghiepViet #KinhTeToanCau #VietBizInsight #KetNoiGiaTriViet #Tintuc #News
